Manipülatif İnsanların Sık Kullandığı İfadeler

Manipülasyon, bilinçli olarak insanları gerçekte istemedikleri davranışlara yönlendirilme eylemidir. Manipülasyonda gerçek; yanlı, eksik ve abartılmış bilgiler ile gizlenir. Yerine getirilmeyecek aşırı vaatler sıkça kullanılır. Duygusal baskı, suçlama vardır. Bu nedenle manipülasyona "kandırmanın psikolojisi" de denir. 

Bir kısım literatür manipülasyonu  narsisizm, makyavelizm, psikopati ve sadizm ile ilişkilendirmiştir.  

Burada, manipülatif insanların sık kullandığı bazı ifadelere değineceğim:

1. “Bana ne yaptırdığına bak.” Bu tür ifadeler genellikle açıkça reddedilemeyecek derecede yanlış bir davranış içerdiğinde kullanılır. Gerçekte her insan kendi eylemlerinden sorumludur, ancak manipülatif kişiler, bu yanlış davranışa sizin neden olduğunuzu ve dolayısıyla kendi sorumluluğu olmadığını düşünmenizi ister.

2. “Daha akıllıca davranmak istemez misin?” Bu yaklaşımla, sizi mantıklı bir kişi olma çerçevesi altında istedikleri noktaya getirmeye çalışırlar.

3. “Bunu yeterince düşündün mü?” Endişeli bir yapınız varsa, bu ifadeyle endişelendirilerek yönlendirilmeye çalışılıyor olabilirsiniz.

4. “Sen zaten hiçbir şeye evet demezsin ki.” Bu tür aşırı genelleme içeren ifadeler, size onların isteklerini yaparak öyle olmadığınızı kanıtlama zorunluluğu hissettirir.

5. “Evet, ama…” Geçiştirilen bir evet'in ardından gelen "ama" sonrası yönlendirme cümleleri gelir. Temel odak davranışını haklı çıkarma üzerinedir. 

6. “Bunu senden beklemezdim.” Böyle bir ifade karşısında, manipülatörün hayal kırıklığı yaşamaması için onun beklentisini karşılamanız gerektiğini düşünebilirsiniz.

7. “Özür dilerim.” Bu bir yakala ve bırak taktiğidir. Manipülatif küçük bir geri adım atarak sizin tepkinizi önler, ardından davranışına kaldığı yerden devam eder.

8. "Olay tam öyle olmadı." Muhatabın algısı ve hafızası hedeflenir. Gerçeklik çarpıtılır. 

9. "Böyle devam edeceksen artık tek başınasın." İstediklerini yaptırmak için yalnız bırakmamayı baskı aracına çevirir. Hatta ara ara sessizlikle cezalandırarak bu baskıyı hissettirir. 

Manipülatif kişiler, hedeflerinin zayıf yönlerini iyi bilirler ve masum bir çerçeve içinde sınırlarınızı ihlal ederler. Eğer sık sık istemediğiniz şeyleri yapmak zorunda kalıyor ve sonrasında kendinize kızıyorsanız, sürekli suçlu ve yetersiz hissediyorsanız, sürekli kendinizi sorgulama ihtiyacı duyuyorsanız bu tür ifadelerin farkında olmak, sizi manipülasyonun ağına düşmekten koruyabilir.

Klinik Psk. Dr. Mustafa Gürsoy

e-mail: gursooy@gmail.com