4 Aralık 2024 Çarşamba

Sosyopat


Sosyopatlarla karşılaşmak, bireyler için oldukça zorlu bir deneyim olabilir. Başlangıçta olumlu bir izlenim bırakabilirler; ancak zamanla tehlikeli bir hal alabilirler. Bu yüzden, bir sosyopatı henüz zarar görmeden tanımak ve davranışlarını ele veren ipuçlarını fark etmek önemlidir.

Pek çok insan, sosyopatların tehlike sinyallerini fark etse de, genellikle ciddi bir problem yaşayana kadar bu işaretleri göz ardı eder. Davranışları yerine söylediklerine inanarak yanılgıya düşebilirler.

Sosyopatların en çarpıcı özelliği, kendilerini ustalıkla gizleyebilmeleridir. İlk etapta sıcak, empatik ve yardımsever bir imaj çizerler. Sosyal ortamlarda güler yüzlü, etkileyici ve ilgi çekici görünebilirler. Ancak bu, manipülasyon ve çıkar sağlama odaklı bir stratejidir. Sosyopatlar, insanları etkilemekte ustadır. Kullandıkları taktikler onları bir süreliğine çekici gösterebilir, ancak bu çekicilik yalnızca kişisel çıkarlarına ulaşana kadardır.

Sosyopatların Karakteristik Özellikleri

  • Yapay Kişilik: Gerçek bir benlik duyguları yoktur. Özgüven eksikliklerini aşırı önemsendikleri algısını oluşturacak bir imaj çizerek gizlerler. Sahte hikayeler ve büyük vaatlerle insanları etkilerler.
  • Manipülasyon Yeteneği: İnsanların zaaf ve arzularını tespit ederek bunları sömürmekte ustadırlar. Hissetmedikleri duyguları taklit eder, duruma göre abartılı samimiyet gösterileri sergilerler. Ancak bu maskeler sürdürülebilir değildir.
  • Empati Yoksunluğu: Başkalarının duygularını anlayamaz, anlasa bile önemsemezler. Sorumluluk ve suçluluk hissetmedikleri gibi, zarar verdikleri eylemlerinden dolayı pişmanlık da göstermezler.
  • Kuralsızlık: Toplumsal normlar ve ahlaki kurallar onlar için anlam ifade etmez. Doğru olan yalnızca kendi çıkarlarına uygun olandır.
  • İstikrarsız Davranışlar: Dürtüsel, fevri ve değişkendirler. Kısa vadeli kazançlar için risk alır, sonuçları düşünmeden harekete geçerler.
  • Vicdan Eksikliği: Mükerrer hatalarından ders almaz, zarar verdikleri insanların acılarını önemsemezler.

Sosyopatı Ele Veren Dikkat Edilmesi Gereken İpuçlarından Bazıları

  • Psikolojik Düğmelere Basma: Kontrol sağlamak için bireyin zayıf noktalarını ustaca kullanırlar.
  • Maskeler: Aşırı mütevazılık veya uyumluluk gibi davranışlarındaki abartı, gerçek niyetlerini ele verebilir.
  • Gerçek Yüzün Ortaya Çıkışı: Kontrolleri sona erdiğinde, suçlayıcı ve saldırgan tavırlar sergileyebilirler.
  • Kısa Sürede Sıkılma: Sürekli yeni heyecanlar ararlar ve rutinlerden kaçarlar.
  • Suç Eğilimi: Çıkarları doğrultusunda dolandırıcılık, yalan ve manipülasyona başvurmaktan çekinmezler.

Ne Yapmalı?
Sosyopatlarla açık bir çatışmaya girmek genellikle işe yaramaz. Bu kişileri hayatınızdan mümkün olan en kısa sürede ve kesin bir şekilde çıkarın. Eğer iş arkadaşınız, ortağınız veya ortak çevrenizden birisi ise yarım kalan işlerinizi toparlayıp, onları hayatınızdan tamamen uzaklaştırmak daha sağlıklı ve doğru bir yaklaşım olacaktır.

Klinik Psikolog Dr. Mustafa Gürsoy

e-mail: gursooy@gmail.com 

11 Mart 2021 Perşembe

Acıyı Konuşmak - Yas Terapisi

Yıllar boyu yaşanılan ve içerde biriktirilenlerle artık başa çıkamıyor  olmak, insana yükünü bırakabileceği bir yer aramaya iter. Kendini ifade edebilmenin bir yolunu aramaya. Bir çok insanı terapi odasına getiren şey içindeki incinmiş çocuktur. Belki artık bir şeyleri değiştirmenin zamanının geldiğini düşünüyordur. Böylesi kırılma anlarından birisi de bir kaybın yaşandığı zamanlardır. Dilerseniz yas süreçlerinde neler olduğunu birlikte anlamaya çalışalım. 

Literatürde Yasın 5 Evresinden Bahsedilir. Bunlar;

1. İnkâr; durum yok sayılır. Kabul edilmez. Bir yanlışlık olduğu düşünülür.

2. Kızgınlık/öfke; sorgulamalar başlar ve öfke harekete geçer. Neden ben?

3. Pazarlık; durumu kabul edilebilir hale getirme safhası. Madem olmuş bir çıkış yolu bulayım.

4. Depresyon; durumun idrakine varma. Hayattan soyutlanma, ilgisizlik, kayıtsızlık ve umutsuzluk.

5. Kabullenme; durumun hazmedilip normal hayat akışına dönüş.

3 Eylül 2019 Salı

Başarılı olmamı isteyen anneme mektup



Sevgili Anneciğim / Babacığım,

Siz de biliyorsunuz ki, benim "başarılı bir insan" olmamı istiyorsunuz. 

Bu mektubu, artık benim "başarılı bir insan olmamı" beklemekten vazgeçmeniz için yazıyorum. Çünkü başarılı olsam da olmasam da, dünyaya gelen her çocuk gibi benim de olduğum gibi kabul edilmeye, sevilmeye, takdir edilmeye ve onaylanmaya ihtiyacım var.

Her ne kadar niyetiniz iyi olsa da, "başarılı bir insan olmam" beklentinizin aşırılığı, benim bu ihtiyaçlarımı ve haklarımı fark etmenizi engelliyor ve bunun olumsuz sonuçları oluyor. Belki daha önce bunları size söyleyemedim ama şimdi söylemek istiyorum.

Siz yaptıklarımı beğenmeyip, benden en iyisini bekleyerek eleştirdikçe, ben de kendimi eleştirmeyi, yargılamayı ve suçlamayı öğreniyorum. Bu, bana sanki bende yanlış bir şeyler varmış gibi hissettiriyor.

Siz standartlarınızı yüksek tutarak yaptığım hiçbir şeyin yeterli olmadığını bana hissettirdikçe, ben de kendimi yetersiz bulmayı öğreniyorum. En temel ihtiyaçlarımdan olan onaylanmak ve takdir edilmek bu kadar zorlaşınca, ben de kendimi çok zor onaylayacak ve çok zor takdir edeceğim. Bu onayı alabilmek için standartlarımı çok yükseltmem ve mutlaka ortalamanın çok üstünde başarılı olmam gerektiğini düşüneceğim. Böyle şartlara bağlı kabul içinde geçen bir yaşamın nasıl zorlu olabileceğini düşünebiliyor musunuz?

Anneciğim/Babacığım, sizin benim olumlu yönlerimi göz ardı edip sürekli olumsuzluklarıma odaklanmanız, bana da kendimde olumsuzluklara bakmayı öğretiyor. Bu bakışla ben de tüm yaşamım boyunca olumsuzluklara odaklanacak, riskleri abartacak, sonuçları felaketleştirecek, kapasitemi olduğundan küçük göreceğim. Sonuçlarda garanti arayacak, belirsizliklere katlanamayacak, tam kontrolümde olmayan durumlara karşı toleransım düşük olacak. Çünkü kendime ve başa çıkabilme kapasiteme güvenemeyeceğim. Çünkü başarısızlığın da başarı kadar normal bir şey olduğundan haberim olmayacak. Bu yüzden en küçük bir aksaklık paniklememe yol açacak. En ufak bir olumsuzluğa sanki bir felaketle karşılaşmışım gibi tepki göstereceğim.

Anneciğim/Babacığım, siz hata yaptığımda beni eleştirdikçe, kusur buldukça, bana kızdıkça, ben de aynı şekilde kendime davranmam gerektiğini öğreniyorum. Yaşamımın ilerleyen dönemlerinde, sizin bana yaptığınız gibi kendimi affedemeyecek, kendime karşı anlayışlı olamayacağım.

Tüm bunların yanı sıra, beni en çok etkileyen şey ne biliyor musunuz anneciğim? Utandırılmak. Başarılı olamadığım için utandırılmak. Beklediğiniz gibi yapamadığım için utandırılmak. İşte bu duygu tüm yaşamımı kontrol edecek. Bu utanç hiçbir zaman peşimi bırakmayacak. Ortada utanılacak bir şey yokken bile çok utanacağım. Çünkü sesiniz hep benimle birlikte kalacak. Ve yaşamım boyunca sizin beni utandırdığınız gibi kendimi utandırmaya devam edeceğim. Yaşamım boyunca bu yersiz duygudan kaçacağım. Tekrar bu utancı yaşamamak için başarısızlık riski gördüğüm her durumdan kaçacağım. Bu sahte utançtan kaçabilmek için birçok işlevselliğimi bozan, ilişkilerimi bozan problem davranışlar geliştireceğim.

Anneciğim/Babacığım, şu anda mektubumu sonlandırıyorum. Keşke bu kadar öngörülü olabilseydim. Ama gerçek yaşamda belki yıllarca bu yaşadıklarımı anlamlandıramayacağım. Belki yıllarca, bu yaşadıklarımın zihnime dışarıdan birilerinin yerleştirdiği sahte korkular değil de benim kendi gerçekliğim olduğunu düşüneceğim. Şanslıysam, belki bir gün bunları bir terapi odasında fark edeceğim. Şu anda ben bu mektupta yazdıklarımı düşünemiyor ve fark edemiyor olsam da, siz fark ediyorsunuz. Belki de yazılanlardan çok daha fazlasını fark ediyorsunuz.

Sevgili çocuğun.

Bu mektubu çocuğunuzun kaleme almasına yardımcı olan

Klinik Psikolog Dr. Mustafa Gürsoy

gursooy@gmail.com 



10 Nisan 2019 Çarşamba

Araştırmama Katılımcı Olma Daveti


Merhaba, 

İstanbul Arel Üniversitesi Klinik Psikoloji programında yürüttüğüm doktora tezimde kaygı 'ya yönelik bir araştırma yapmaktayım. Paylaştığım linkteki ölçekleri doldurarak araştırmama katılımınızdan memnuniyet duyacağım. 


  Araştırmanın Başlığı 

Klinik Olan ve Klinik Olmayan Yetişkin Örneklemlerinde 

Ebeveynlik Biçimi Alanları ve Kaygı İlişkisinde 

Erken Dönem Uyumsuz Şema Alanlarının Aracılık Rolleri  


Bu Araştırmanın Önemi? 
Bu araştırmanın sonuçlarının, hem şema kuramına, hem bilimsel literatüre, hem klinik pratiğe ve dolayısı ile hasta popülasyonuna yeni katkılar sağlayacağı düşünülmektedir.  
    Ölçeklerin doldurulması hızınıza bağlı olarak 30-40 dakika arası zaman alabiliyor.
    Ölçekler doldurulmaya başlandıktan sonra tamamlanmadan siteden çıkılırsa girilen bilgiler kaybolmaktadır. Kaybolmaması için başladıktan sonra bitirilerek gönder butonuna basılmalıdır. Bu nedenle ölçekleri vaktinizin olduğu bir zaman diliminde doldurmayana başlamanız daha uygun olacaktır.
    Bu araştırmaya katılarak bilimsel bir çalışmaya destek oluyorsunuz.

    Katkılarınız için teşekkür ederim.

    Araştırmaya Katılmak İçin Tıklayınız.



20 Ocak 2019 Pazar

Tez Yazmanın Önündeki Engeller

Yazmak benim için adeta terapötik bir aktivite. Ama söz konusu yazı tez veya makale olduğunda bazen tutukluk yaşayabiliyor insan. Bu yazıda bir ara yaşadığım böylesi bir engel için işe yarayabilecek çözümleri sizlerle paylaşmak istedim.


Odaklanmanın Psikolojik Mekanizmaları